Foilseacháin

An Reachtaíocht ón Aontas Eorpach maidir le Cógais Fhalsaithe – An tEolas is Deireanaí ar na Socruithe Náisiúnta le haghaidh an Reachtaíocht a Chur Chun Feidhme

Tiocfaidh Rialachán Tarmligthe (AE) 2016/161 ón gCoimisiún Eorpach maidir le Gnéithe Sábháilteachta ar Tháirgí Íocshláinte lena nÚsáid ag an Duine i bhfeidhm ar fud na hEorpa Dé Sathairn an 9 Feabhra.

Leis an Rialachán Tarmligthe, forlíontar an Treoir maidir le Cógais Fhalsaithe (Treoir 2011/62/AE) trí rialacha mionsonraithe a leagan amach le haghaidh na ngnéithe sábháilteachta atá le feiceáil ar an bpacáistiú do tháirgí íocshláinte lena n-úsáid ag an duine.

Leis na ceanglais nua seo, cabhrófar le feabhas a chur ar shábháilteacht othar trí shlabhra an tsoláthair tháirgí cógaisíochta a chosaint ar chógais fhalsaithe (nó ghóchumtha) agus trí rialacha nua a thabhairt isteach chun slabhra an tsoláthair a rialáil ar bhealach níos déine.

Cuireadh Eagraíocht na hÉireann um Fhíorú Cógas ar bun chun an córas um fhíorú cógas a bhainistiú in Éirinn agus chláraigh formhór mór na gcógaslann, na mórdhíoltóirí, na sealbhóirí údaraithe margaíochta agus na monaróirí léi cheana féin.

Tá an Roinn Sláinte ag obair go dlúth leis an Eagraíocht um Fhíorú Cógas, leis an Údarás Rialála Táirgí Sláinte, le Cumann Cógaiseoirí na hÉireann, le Feidhmeannacht na Seirbhíse Sláinte agus le Cumann na nOspidéal Príobháideach le bliain anuas chun faireachán a dhéanamh ar an dul chun cinn ar na ceanglais sábháilteachta nua a chur chun feidhme ar fud na n-earnálacha uile.

Mórfhiontar is ea an córas nua seo um fhíorú cógas, agus d’oibrigh beagnach 2,000 ceann de chógaslanna agus d’ospidéil – mar aon le monaróirí agus mórdhíoltóirí cógaisíochta, ionadaithe do gheallsealbhóirí agus rialálaithe – i gcomhar lena chéile ina leith. Dáiltear níos mó ná 95 mhilliún cógas ar oideas ar othair gach bliain.

D’ainneoin na móroibre a rinneadh go dtí seo, agus mar gheall ar a chasta atá sé córas um fhíorú cógas a bhunú a bhfuil tionchar aige ar na geallsealbhóirí uile i slabhra an tsoláthair chógas ar fud na hEorpa, meastar go dtiocfaidh saincheisteanna chun cinn de réir mar a thagann an córas nua i bhfeidhm ar fud na hEorpa.

Ag teacht sna sála ar an díospóireacht le hionadaithe do gheallsealbhóirí ar leibhéal náisiúnta agus Eorpach, cinneadh go nglacfaí cur chuige stuama i leith an Rialachán Tarmligthe (agus an ionstraim reachtúil ghaolmhar) a chur chun feidhme tar éis an dáta teacht i bhfeidhm. Is é an aidhm atá leis an gcur chuige sin leanúnachas an tsoláthair shábháilte chógas d’othair a chinntiú le linn do na páirtithe uile tuiscint níos fearr a ghnóthú ar an gcóras nua. Is iad seo a leanas na torthaí a bheidh air sin:

  • Ba cheart na gnéithe sábháilteachta atá riachtanach – i.e. séala crioscaíldíonach agus barrachód 2T – a bheith ar gach táirge íocshláinte a chuirfidh sealbhóirí údaraithe margaíochta ar fáil do mhargadh na hÉireann ón 9 Feabhra i leith.
  • Le linn na tréimhse tosaigh, measfar go mbeidh an córas ag céim ‘na húsáide agus na foghlama’. Dá bhrí sin, ba cheart do mhórdhíoltóirí, do chógaslanna agus d’ospidéil aon chógais a bhfuil na gnéithe sábháilteachta orthu a scanadh agus, i gcás go bhfaightear foláireamh nó aon teachtaireacht eile nach rabhthas ag súil léi, ba cheart dóibh leanúint le pacaí a sholáthar d’othair i gcomhréir leis na nósanna imeachta atá i bhfeidhm acu cheana, ach amháin i gcás go bhfuil ábhair imní sháraitheacha acu gur cógas falsaithe é an cógas atá i gceist.
  • Leis an gcóras a thabharfar isteach faoin Treoir, cuirfear gach foláireamh a eascraíonn as paca a scanadh le linn chéim na húsáide agus na foghlama ar aghaidh chuig Eagraíocht na hÉireann um Fhíorú Cógas, chuig an Údarás Rialála Táirgí Sláinte agus chuig na cuideachtaí cógaisíochta lena mbaineann ionas gur féidir imscrúdú agus faireachán a dhéanamh orthu.
  • D’ainneoin na nithe thuas, i gcás go bhfuil cúis ag cógaiseoir nó ag mórdhíoltóir lena chreidiúint gur cuireadh isteach ar phaca ar leith, bunaithe ar an scrúdú a rinne sé ar an ngaireas frithchrioscaíola atá ar an bpaca, ní mór dó an méid sin a thuairisciú mar locht cáilíochta amhrastach don Údarás Rialála Táirgí Sláinte ar an ngnáthbhealach agus níor cheart dó an paca a sholáthar.

Cé go dtabharfar reachtaíocht náisiúnta isteach, lena n-áireofar na forálacha d’Airteagal 23 den Rialachán Tarmligthe, ní thabharfar na forálacha um chionta atá sna Rialacháin isteach láithreach ar mhaithe le leabú an chórais nua a éascú.

Le linn na tréimhse sin, déanfaidh Eagraíocht na hÉireann um Fhíorú Cógas, an tÚdarás Rialála Táirgí Sláinte, Cumann Cógaiseoirí na hÉireann, Feidhmeannacht na Seirbhíse Sláinte agus cógaslanna na n-ospidéal príobháideach anailís ar na foláirimh a gheofar chun a fháil amach cén fáth ar tháinig siad chun cinn agus chun prótacail chuí a fhorbairt le haghaidh na foláirimh a réiteach. Beidh ról ag monaróirí (agus ag sealbhóirí údaraithe margaíochta) freisin in imscrúdú a dhéanamh ar fholáirimh a bhaineann lena gcuid táirgí. Déanfar athbhreithniú ar an gcóras arís eile i gceann trí mhí.

Cinnteoidh an cur chuige sin go leanfar le cógais a sholáthar d’othair gan mhoill agus go n-oibreoidh gach geallsealbhóir, monaróir, mórdhíoltóir, cógaiseoir agus gairmí eile cúram sláinte le chéile chun muinín a chothú as an gcóras sábháilteachta nua a oibriú.

Faisnéis Bhreise

D’fhoilsigh an Coimisiún Eorpach doiciméad ceisteanna agus freagraí, ina bpléitear le cuid mhór de na príomh-shaincheisteanna a bhaineann le cur chun feidhme an Rialacháin Tharmligthe maidir le Gnéithe Sábháilteachta. Molann an Roinn Sláinte do gach gairmí ar dóigh dóibh idirghníomhú leis an Rialachán an doiciméad ceisteanna agus freagraí a léamh agus amharc ar an leathanach Gréasáin tiomnaithe maidir le Cógais Fhalsaithe atá ar bun ag an gCoimisiún, áit a dtugtar tuilleadh treoir ábhartha.

Tá tuilleadh sonraí cúlra ar fáil freisin ar na rannáin Chógas Falsaithe de shuíomh Gréasáin Eagraíocht na hÉireann um Fhíorú Cógas, an Údaráis Rialála Táirgí Sláinte agus Chumann Cógaiseoirí na hÉireann. Is féidir le hospidéil phríobháideacha agus phoiblí tuilleadh sonraí a fháil óna dTreoraí Tionscadail sannta don Treoir maidir le Cógais Fhalsaithe.