Preasráitis

Tugann an tAire Sláinte aitheasc ag an gCéad Chruinniú Mullaigh Náisiúnta um Sheipsis

Thug Leo Varadkar, an tAire Sláinte, aitheasc inniu, Déardaoin an 2 Iúil 2015, do 180 toscaire ag an gCéad Chruinniú Mullaigh Náisiúnta um Sheipsis a tionóladh i gCaisleán Bhaile Átha Cliath. I measc na dtoscairí a bhí i láthair, bhí Príomhoifigigh Feidhmiúcháin na nOspidéal, comhairligh agus foireann altranais shinsearach. Is í seipsis an 10ú cúis is coitianta le bás ar fud an domhain, agus í freagrach as níos mó básanna ná ailse phutóige, ailse chíche, timpistí tráchta ar bhóithre agus VEID/SEIF le chéile.

I mí na Samhna, d’fhormhuinigh an tAire Varadkar Treoirlíne Náisiúnta um Éifeachtacht Chliniciúil chun dul i ngleic le seipsis do gach othair, idir aosaigh agus leanaí, i rannóga éigeandála agus i mbardaí ospidéil. Agus í molta ag an Údarás um Fhaisnéis agus Cáilíocht Sláinte (HIQA) tar éis bhás tragóideach Savita Halappanavar, fuair an treoirlíne sin formheas idirnáisiúnta ón National Institute for Health and Care Excellence (NICE) sa Ríocht Aontaithe. Is é aidhm an Chruinnithe Mullaigh inniu feasacht a ardú ar sheipsis agus forfheidhmiú iomlán na treoirlíne a chur chun cinn.

Dúirt an tAire Varadkar: “Is é sprioc an chruinnithe mullaigh seo a chinntiú go gcuirfear an Treoirlíne nua maidir le Seipsis i bhfeidhm ar mhaithe le beathaí a shábháil. Sin an fáth gur thugamar cuireadh do dhaoine ó gach réimse den tseirbhís sláinte bheith i láthair inniu. Is gá seipsis a aithint agus a chóireáil ag an gcéim is luaithe is féidir. Tá an treoirlíne ina huirlis thábhachtach do chliniceoirí maidir le seipsis a aithint ag luathchéim agus maidir le cóireáil chuí thráthúil a chur ar fáil. Ina lán cásanna, is féidir le hidirghabháil thráthúil an difear idir bás agus beatha a dhéanamh. Tá áthas orm go bhfuil an treoirlíne á forfheidhmiú cheana féin agus go bhfuilimid in ann monatóireacht a dhéanamh ar rátaí cásanna seipsise anois leis an gcódú nua HIPE a tugadh isteach i mí Eanáir.”

D’iarr Tony O’Brien, Ard-Stiúrthóir Fheidhmeannacht na Seirbhíse Sláinte (FSS), go bhforfheidhmeofar an treoirlíne ina hiomláine. “In éineacht le comhghleacaithe ón Sruth Oibre Seipsise Náisiúnta, ón gCoiste Stiúrtha Seipsise Náisiúnta, ón gCoiste Náisiúnta um Éifeachtacht Chliniciúil agus ón Roinn, iarraim ar gach duine atá i láthair inniu, agus sinn inár mbainisteoirí agus inár gceannairí ar ár seirbhísí sláinte, tacú le forfheidhmiú na Treoirlíne maidir le Bainistíocht Seipsise. Tá FSS tiomanta do chúram sábháilte ar ardchaighdeán a chur ar fáil, agus éifeachtacht chliniciúil mar bhonn agus thaca aige. Sa Phlean Seirbhíse Náisiúnta ó FSS do 2015, thiomnaíomar iad féin do roinnt tosaíochtaí ó thaobh éifeachtacht chliniciúil de. Ceann de na tosaíochtaí sin is ea an Treoirlíne Náisiúnta Chliniciúil – Bainistíocht Seipsise a fhorfheidhmiú ina hiomláine ar fud ár n-ospidéal géarmhíochaine”, dúirt an tUas. O’Brien.

Le Treoirlíne Náisiúnta um Éifeachtacht Chliniciúil Uimh. 6 – an Treoirlíne maidir le Bainistíocht Seipsise, cuirtear sábháilteacht agus caighdeáin níos airde chun cinn i rannóga éigeandála agus i mbardaí ospidéil. Choimisiúnaigh an Coiste Náisiúnta um Éifeachtacht Chliniciúil (CNÉC) an treoirlíne i gcomhpháirt le Cláir Chliniciúla FSS, le cliniceoirí is saineolaithe, le comhlachtaí rialála, le comhlachtaí oiliúna iarchéime, le hospidéil phríobháideacha agus le hothair.  Thug an tAire Varadkar aitheantas don obair shuntasach atá déanta ag an Dr Fidelma Fitzpatrick agus cathaoirleacht á déanamh aige ar an gCoiste Stiúrtha Seipsise, agus don obair atá déanta ag an bhFoireann Seipsise Náisiúnta laistigh de Chláir Chliniciúla FSS faoi stiúir ag an Dr Vida Hamilton maidir leis an ngrúpa forbartha treoirlíne a threorú agus maidir le forfheidhmiú tráthúil na treoirlíne a chur ar aghaidh. Thug sé aitheantas freisin don obair a rinne CNÉC maidir le sábháilteacht othar agus cáilíocht agus le clár oibre na hÉireann um éifeachtacht chliniciúil a chur ar aghaidh faoi chathaoirleacht an Ollaimh Hilary Humphreys.

Tuilleadh faisnéise

Is iad is treoirlínte ann ráitis ar an taighde is fearr atá ar fáil agus forbraítear iad ach úsáid a bhaint as próiseas atá aitheanta go hidirnáisiúnta. Leagtar amach iontu na cineálacha cur chuige is cuí maidir le cleachtas cliniciúil agus baintear úsáid astu i gcomhar le breithiúnas cliniciúil agus le rogha an othair nuair a bhítear ag déanamh cinntí faoina bhfuil oiriúnach do gach othar nó do gach pobal othar.

Tá an treoirlíne maidir le seipsis ina cuid de shraith Treoirlínte Náisiúnta Cliniciúla ar fhoilsigh an Roinn Sláinte iad agus atá sainordaithe go huathúil lena gcur chun feidhme ar fud sheirbhís sláinte na hÉireann ar fad.
Nóta d’Eagarthóirí:

An Coiste Náisiúnta um Éifeachtacht Chliniciúil

  • Bunaíodh an Coiste Náisiúnta um Éifeachtacht Chliniciúil (CNÉC) i mí Mheán Fómhair 2010 mar chuid den Tionscnamh Tús Áite do Shábháilteacht Othar. Is é misean CNÉC ná creat a chur ar fáil maidir le formhuiniú náisiúnta na dtreoirlínte cliniciúla agus le hiniúchadh cliniciúil chun cúram othar agus cúram úsáideoirí seirbhíse a bharrfeabhsú.
  • Tá sé mar shainchúram ar CNÉC próisis a bhunú agus a chur chun feidhme chun treoirlínte cliniciúla agus iniúchadh cliniciúil a chur in ord tosaíochta agus a dhearbhú ó thaobh cáilíochta de d’fhonn iad a mholadh don Aire Sláinte go gcuirfear ar áireamh iad i sraith Treoirlínte Náisiúnta Cliniciúla agus in Iniúchadh Náisiúnta Cliniciúil.
  • Agus é faoi chathaoirleacht an Ollaimh Hilary Humphreys, tá CNÉC comhdhéanta ag príomhpháirtithe leasmhara lena n-áirítear cliniceoirí, ionadaithe d’othair, an Roinn Sláinte, saineolaithe sábháilteacht othar, bainisteoirí sláinte, comhlachtaí rialála, comhlachtaí oiliúna agus oideachais, gníomhaireachtaí árachais agus slánaíochta cliniciúla agus cúram sláinte príobháideach.
  • Tagann an CNÉC, trí na próisis um beartú tosaíochta agus um dhearbhú cáilíochta treoirlíne cliniciúla, ar chomhaontú maidir le cé acu a rinneadh, nó nach ndearnadh, an treoirlíne chliniciúil a fhorbairt agus úsáid á baint as modheolaíocht cháilíochta agus cé acu atá sé, nó nach bhfuil sé, bunaithe ar fhianaise agus tábhachtach do sheirbhís cúram sláinte na hÉireann. Moltar na treoirlínte cliniciúla a chomhlíonann na critéir sin don Aire Sláinte ansin tríd an bPríomh-Dhochtúir Oifigiúil lena bhformhuiniú.

Treoirlíne Náisiúnta Chliniciúil – Bainistíocht Seipsise

  • Baintear úsáid as na téarmaí ‘seipsis’, ‘dianseipsis’ agus ‘turraing sheipteach’ chun cur síos a dhéanamh ar fhreagairt athlastach shistéamach na n-othar d’ionfhabhtú, mar chontanam de dhéine fhorásach agus de dhéine a d’fhéadfadh a bheith bagrach don bheatha.  Is é seipsis an siondróm cliniciúil atá sainithe ag ionfhabhtú agus freagairt athlastach shistéamach araon a bheith ann.
  • Ar fud an domhain:
  • Is é seipsis an 10ú cúis is mó le bás ar fud an domhain agus an phríomhchúis le bás in aonaid dianchúraim        neamhchorónaigh.
  • Léiríonn an comhdhearcadh idirnáisiúnta go bhfuil thart ar 300 cás in aghaidh 100,000 duine sa daonra gach bliain. Tá sé sin i gcomparáid le 208 cás d’ionfharchtadh miócairdiach in aghaidh 100,000 duine sa bhliain agus 223 cás de stróc.
  • Measann staidéir Eorpacha go mbeidh costas thart ar €25,000 ar ghnáth-thaom dianseipsise d’institiúid chúram sláinte.

 

  • In Éirinn (Foinse: HIPE):

 

  • In 2013, bhain diagnóis seipsise nó ionfhabhtú le thart ar 60% de bhásmhaireacht ospidéil. Bhí sainchód diagnóise ICD-10-AM seipsise ag 16% de na básanna ospidéil go léir, cé gur féidir nach bhfuil seipsis ar an gcúis bhunúsach leis an mbás i ngach cás.
  • Meastar gurb ionann líon iomlán na n-othar cónaitheach ag a bhfuil diagnóis seipsise agus 8,831, rud ba chúis le 221,342 lá leapa in 2013.
  • In 2013, ba é 28.8% ráta básmhaireachta na n-othar ag a bhfuil diagnóis seipsise a glacadh isteach chuig timpeallacht dianchúraim.
  • Tá sé léirithe go méadaíonn an fad fanachta go mór le diagnóis seipsise. Cé gurbh é thart ar 5.59 lá an meánfhad fanachta (ALOS) in 2013 d’othar cónaitheach, is ionann an meánfhad fanachta d’othar cónaitheach ag a bhfuil diagnóis seipsise agus suas go dtí 26 lá. Tá sé sin 5 huaire níos faide ná an meánfhanacht d’othar cónaitheach nach bhfuil seipsis aige/aici.

Tuilleadh faisnéise CNÉC: www.health.gov.ie/patient-safety/ncec

Creidiúnú ón National Institute for Health and Care Excellence (NICE)

  • Tá creidiúnú tugtha ag an NICE do Threoirlíne Náisiúnta Chliniciúil Uimh. 6 – Bainistíocht Seipsise ó CNÉC.
  • Is éard atá i gceist i gcreidiúnú ná measúnú a dhéanamh ar na próisis a úsáideadh chun treoirlínte aonair a fhorbairt lena mbaineann tábhacht maidir le bonn fianaise chaighdeáin cháilíochta na Ríochta Aontaithe atá á bhforbairt
  • Ós rud é go bhfuil creidiúnú an NICE aici, taispeánfar Treoirlíne Náisiúnta Chliniciúil Uimh. 6 – Bainistíocht Seipsise ó CNÉC ar Thairseach Seirbhísí Fianaise an NICE agus, dá bhrí sin, breathnófar í sa Ríocht Aontaithe agus ar fud an domhain mar threoir ardcháilíochta.
  • Féadfaidh CNÉC séala formheasa ar a dtugtar Comhartha Creidiúnúcháin a thaispeáint go poiblí ar an Treoirlíne maidir le Bainistíocht Seipsise ar feadh 5 bliana.

Tuilleadh faisnéise maidir le Creidiúnú an NICE: http://www.nice.org.uk/about/what-we-do/accreditation