Preasráitis

Torthaí staidéar réamhaisnéise na hEagraíochta Domhanda Sláinte (EDS) ar an Murtall

Admhaíonn an Roinn Sláinte gur fadhb shuntasach in Éirinn atá sa rómheáchan agus sa mhurtall. Fadhb chasta óna dteastaíonn cineálacha cuir chuige ilghníomhaireachta, il-leibhéil agus comhordaithe is ea dul i ngleic leis an rómheáchan agus leis an murtall. Tá sonraí le cur i láthair ag an Eagraíocht Dhomhanda Sláinte inniu ag an gComhdháil Eorpach um an Murtall.

Tá Plean Beartais agus Gníomhaíochta nua maidir leis an Murtall á fhorbairt ag an Roinn Sláinte chun aghaidh a thabhairt ar roghanna beartais agus idirghabhála i dtaca leis an rómheáchan agus leis an murtall a chosc agus a bhainistiú agus tá sé á chur ar aghaidh ag próiseas comhairliúcháin atá ar siúl faoi láthair.

Dúirt an Dr Tony Holohan, Príomhoifigeach Míochaine na Roinne Sláinte, inniu: “Tá Plean Beartais agus Gníomhaíochta nua maidir leis an Murtall á fhorbairt ag an Roinn. Chuireamar mórchomhairliúchán le páirtithe leasmhara ar siúl an tseachtain seo caite faoinar cheart dúinn a dhéanamh chun aghaidh a thabhairt ar dhúshlán an rómheáchain agus an mhurtaill i dteannta a chéile.  Thug an comhairliúchán páirtithe leasmhara tábhachtacha le chéile d’fhonn na bearta nach mór don Rialtas agus d’earnálacha eile a dhéanamh sna 10 mbliana romhainn chun dul i ngleic leis an rómheáchan agus leis an murtall a chur in ord tosaíochta. Chomh maith leis sin, rachaimid i gcomhairle le leanaí agus le gairmithe agus le soláthraithe cúram sláinte. Beidh an t-aiseolas ar an mbonn le haghaidh gníomhaíochta a dhéanfaidh na príomhpháirtithe. Tabharfaidh an Plean Beartais agus Gníomhaíochta sin aghaidh ar chosc, ar chóireáil agus ar thaighde. Tabharfar chun críche é i mbliana agus cuirfear faoi bhráid an Rialtais é lena fhormheas.”

Rinneadh dul chun cinn suntasach ar Éire Shláintiúil, atá ar an gcreat náisiúnta gníomhaíochta chun sláinte agus folláine na tíre a fheabhsú a foilsíodh i mí an Mhárta 2013, a chur chun feidhme. Glacann an Creat cur chuige “Rialtas uile” agus “sochaí uile” maidir le sláinte agus folláine a fheabhsú, ar cur chuige é atá bunaithe ar an taithí agus an smaointeoireacht idirnáisiúnta ar aghaidh a thabhairt ar dheitéarmanaint shóisialta leathana na sláinte agus chun aghaidh a thabhairt ar na dálaí timpeallachta is cúis le fadhbanna sláinte. Áirítear leis sin oibriú ar fud na Ranna Rialtais go léir agus le príomhghníomhaireachtaí agus le hearnálacha eile chun timpeallacht agus cultúr a chruthú a thugann tacaíocht agus cumhacht do dhaoine roghanna eolasacha níos sláintiúla a dhéanamh agus chun cabhrú le páirtithe leasmhara éagsúla a bpáirt féin a imirt i sláinte agus folláine a fheabhsú do chách.

Dúirt an Dr John Devlin, Cathaoirleach ar Ghrúpa Gníomhaíochta Speisialta na Roinne Sláinte um Murtall, gur gá “cur chuige sochaí uile a ghlacadh maidir leis an rómheáchan agus leis an murtall agus tá Éire Shláintiúil á húsáid againn mar phríomh-mheicníocht chun aghaidh a thabhairt ar an rómheáchan agus ar an murtall ar fud sraith gníomhaíochtaí a rachaidh i ngleic leis an eipidéim sin.  Chomh maith leis sin, ní mór do dhaoine bheith eolach ar an mbia atá á ithe acu agus is é sin an fáth a bhfuil forbairt á déanamh ar Threoirlínte maidir le Bia Sláintiúil agus ar phostáil calraí ar bhiachláir i dtithe tábhairne, in asraonta mearbhia agus i mbialanna. Baineann an-tábhacht le lipéadú níos fearr ar bhianna agus le hathfhoirmlithe leantacha ar bhianna próiseáilte freisin.”

Déanfaidh forbairt an Phlean Beartais agus Gníomhaíochta nua maidir leis an Murtall atá ar bun cheana forbairt ar obair an Ghrúpa Gníomhaíochta Speisialta um Murtall. Bunaíodh an grúpa sin in 2011 chun raon beart a fhorbairt a chuirfidh leis an murtall a laghdú. Tá obair déanta ag an nGrúpa Gníomhaíochta Speisialta um Murtall ar roinnt tionscnamh, lena n-áirítear na nithe seo:

  • Cód Cleachtais i dtaca le fógraíocht, cur chun cinn agus urraíocht a dhéanamh ar bhia agus deoch.
  • Feachtas sna meáin chun réitigh phraiticiúla a chur in iúl do thuismitheoirí, réitigh lenar féidir leo glacadh chun dul i ngleic le nósanna laethúla a bhaineann le breismheáchan i measc leanaí
  • Na Treoirlínte maidir le Bia Sláintiúil a athbhreithniú
  • Treoirlínte maidir le Bia Sláintiúil a fhorbairt do leanaí idir 1 bhliain d’aois agus 5 bliana d’aois
  • Treoirlínte Cóireála don Rómheáchan agus don Mhurtall
  • Postáil Calraí i mbialanna

Anuas air sin, de bharr ábhair mhór bhuartha i dtaca le leibhéil ísle de ghníomhaíocht fhisiciúil in Éirinn, tá Plean Náisiúnta um Ghníomhaíocht Fhisiciúil á fhorbairt ag an Roinn Sláinte, ag an Roinn Iompair, Turasóireachta agus Spóirt agus ag roinnt príomhpháirtithe leasmhara eile chun spreagadh a thabhairt do mhuintir na hÉireann gabháil do leibhéil mhéadaithe de ghníomhaíocht fhisiciúil. Is é seo an chéad uair a dhéanfaidh raon páirtithe leasmhara éagsúla beart comhbheartaithe chun spreagadh a thabhairt do níos mó daoine in Éirinn bheith gníomhach. Táthar ag súil leis go seolfar an Plean níos moille sa bhliain.

Críoch

Tabhair faoi deara:

Molann an Roinn Sláinte gur cheart a bheith cúramach agus na sonraí atá le cur i láthair ag an Eagraíocht Dhomhanda Sláinte inniu ag an gComhdháil Eorpach um an Murtall á léirmhíniú mar go bhfuil siad bunaithe ar roinnt cineálacha difriúla foinsí sonraí, lena n-áirítear foinsí féintuairiscithe, agus mar nach gá gur féidir comparáid dhíreach a dhéanamh eatarthu.