Preasráitis

Ráiteas ón Aire Harris – Athrú ar an mBeartas Iarchurtha Deontóirí Fola maidir le Fir a mbíonn Gnéas acu le Fir

Tá sé fógartha ag Simon Harris, an tAire Sláinte, go bhfuil Seirbhís Fuilaistriúcháin na hÉireann (IBTS) tar éis athrú a dhéanamh ar an mbeartas iarchurtha deontóirí fola. Tá feidhm ag an athrú ón lá seo amach. Mar gheall ar an athrú, cuirfear deireadh leis an gcosc saoil atá ar fhir a mbíonn gnéas acu le fir fuil a dheonú. Má chuaigh níos mó ná 12 mhí thart ón uair dheireanach a bhí gnéas ag fear le fear eile, beidh cead aige fuil a dheonú as seo amach fad a chomhlíonann sé na critéir eile roghnúcháin maidir le deonú fola.

Chomh maith leis sin, chuir an tAire fáilte roimh iarchur eile a tugadh isteach inniu maidir le fuil a dheonú. Dá bharr sin, beidh cead ag daoine a raibh ionfhabhtú gnéas-tarchurtha sonrach is gá a chur in iúl acu fuil a dheonú cúig bliana tar éis dóibh cóireáil a chríochnú don ionfhabhtú sin.

Ag labhairt dó faoi na hathruithe, dúirt an tAire Harris, “Soláthraíonn an IBTS seirbhís fola atá sábháilte, iontaofa agus láidir do chóras sláinte na hÉireann agus tá na cláir agus na nósanna imeachta riachtanacha i bhfeidhm aici chun deontóirí agus faighteoirí fola agus táirgí fola araon a chosaint.  Ina theannta sin, leanfaidh an IBTS le gach beartas iarchurtha a choinneáil faoi athbhreithniú gníomhach, agus aird á tabhairt ar an bhfianaise eolaíoch, ar ionfhabhtuithe atá ag teacht chun cinn agus ar an eispéireas idirnáisiúnta.”

An t-athrú ar an mbeartas iarchurtha a bhaineann le fir a mbíonn gnéas acu le fir, tagann sé sna sála ar bhreithniú mionsonraithe a rinneadh thar an dá bhliain seo a chuaigh thart ar na saincheisteanna lena mbaineann.  D’óstáil an IBTS siompóisiam idirnáisiúnta i mí Aibreáin 2016 mar chuid den phróiseas sin. Le linn an tsiompóisiam, chuir saineolaithe ó sheacht dtír a rinne athrú, nó a bhí i mbun athrú a dhéanamh, ar a mbeartas iarchurtha maidir le cosc saoil ar fhir a mbíonn gnéas acu le fir fuil a dheonú, a dtuairimí féin, a dtaighde féin agus an réasúnaíocht taobh thiar dá gcinntí féin.

Tacaítear san fhianaise eolaíoch is déanaí leis an athrú chuig tréimhse iarchurtha aon bhliana le haghaidh fir a mbíonn gnéas acu le fir agus cuirtear beartas na hÉireann ar chomhréim le beartais den chineál céanna atá i bhfeidhm sa Ríocht Aontaithe, i gCeanada agus in áiteanna eile ag an am céanna.

Leag an tAire béim ar an tábhacht a bhaineann le fuil a dheonú agus mhol sé do gach duine incháilithe smaoineamh faoi fhuil a dheonú, “Cé go mbeidh fuilaistriú ag teastáil ó dhuine amháin as gach ceathrar am éigin le linn a saoil, ní bhíonn ach 3% de dhaonra incháilithe iomlán na hÉireann ag deonú fola go gníomhach.”

Mar fhocal scoir, dúirt an tAire Harris, “I mí an Mheithimh anuraidh, ghlac mé leis na moltaí ón IBTS chun athrú a dhéanamh ar a beartas iarchurtha deonaithe fola le haghaidh fir a mbíonn gnéas acu le fir agus le haghaidh deontóirí a raibh ionfhabhtú gnéas-tarchurtha acu roimhe seo. Ba mhaith liom an deis seo a thapú buíochas a ghabháil leis an IBTS as an obair a rinne sí thar na 6 mhí seo a chuaigh thart. Is mar gheall ar an obair sin a cuireadh na moltaí i bhfeidhm inniu agus laistigh den tréimhse chomhaontaithe ama.”

CRÍOCH

Nóta d’Eagarthóirí:  

Tá prótacail i bhfeidhm ag Seirbhís Fuilaistriúcháin na hÉireann (IBTS) chun íoslaghdú a dhéanamh ar an líon cásanna ina n-ionfhabhtaítear fuil de bharr fuilaistriú. Déanann sí tástáil aigéid núicléasaigh ar gach deontóir fola ionchasach in Éirinn chun teacht ar roinnt galar – víreas easpa imdhíonachta daonna (HIV), Heipitíteas B agus Heipitíteas C ina measc. Tá tástáil aigéid núicléasaigh ar an modh tástála is cruinne atá ar fáil.

Is airde an baol go n-ionfhabhtófar fuil de bharr fuilaistriú nuair a dheonaíonn daoine aonair fuil le linn na hidirthréimhse 5-15 lá a thiteann díreach tar éis neamhchosaint ar víreas. Níl aon bheart bitheolaíoch ann is féidir a dhéanamh chun ionfhabhtaíocht a bhrath le linn na hidirthréimhse sin agus, dá bharr sin, chinn an IBTS duine amháin as gach deichniúr ar an meán a iarchur go sealadach nó go buan ó fhuil a dheonú.

Tá Seirbhís Fuilaistriúcháin na hÉireann ina gníomhaireacht reachtúil faoi choimirce an Aire Sláinte. Leagtar freagracht le dlí uirthi seirbhís fuilaistriúcháin a eagrú agus a riar.