Preasráitis

Osclaíonn an tAire Sláinte Ionad Catarachta i dTiobraid Árann, tráth a léirítear san eolas is deireanaí gur tháinig laghdú ar na liostaí feithimh le haghaidh cóireáil catarachta

Rinne Simon Harris TD, an tAire Sláinte, Ionad Catarachta Ghrúpa Ospidéal Ollscoil Luimnigh a oscailt go hoifigiúil in Ospidéal an Aonaigh inniu (Dé Luain an 5 Samhain).

Osclaíodh an tIonad i gcomhthráth le foilsiú an eolais is deireanaí ón gCiste Náisiúnta um Cheannach Cóireála, rud ina léirítear gur tháinig laghdú ar an líon daoine atá ar na liostaí feithimh le haghaidh cóireáil catarachta.

Dúirt an tAire Harris: “Ceann de na príomhthosaíochtaí atá ag an Rialtas is ea rochtain níos fearr a thabhairt d’othair ar chóireáil. Cabhrófar leis an gcuspóir sin a bhaint amach de bharr oscailt an Ionaid Chatarachta de chuid Ghrúpa Ospidéal Ollscoil Luimnigh in Ospidéal an Aonaigh, áit a gcuirfear feabhas ar an rochtain atá ag othair i réigiún an iarthair láir agus sa cheantar máguaird.

Tá lúcháir orm bheith anseo ar maidin chun Ionad Oftailmeolaíochta Ghrúpa Ospidéal Ollscoil Luimnigh a oscailt go hoifigiúil ar an Aonach. Agus infheistíocht chaipitil arbh fhiú beagán faoi bhun €1 mhilliún déanta ann, beidh sé ina ionad barr feabhais do Ghrúpa Ospidéal Ollscoil Luimnigh agus do na contaetha máguaird.”

I gcomparáid leis an mbuaicfhigiúr i mí Iúil 2017, nuair a bhí 86,100 othar ar an liosta feithimh, tá laghdú 16% tagtha i mbliana ar an líon foriomlán othar atá ag feitheamh le gnáthamh othar cónaitheach nó cás lae, agus 72,700 othar ar an liosta anois. Laghdaigh an líon othar atá ag feitheamh le níos mó ná naoi mí ó níos mó ná 28,000 duine go níos lú ná 19,000 duine sa tréimhse chéanna. Tá sé sin cothrom le laghdú 32%. Is dóigh go leanfaidh na figiúirí ag laghdú trí mheascán de ghníomhaíocht ó Fheidhmeannacht na Seirbhíse Sláinte (FSS) agus ón gCiste Náisiúnta um Cheannach Cóireála (NTPF). Tá sé tuartha go laghdóidh an líon foriomlán othar atá ar an liosta feithimh le haghaidh gnáthaimh othar cónaitheach/chás lae go 70,000 duine ag deireadh na bliana 2018 agus go níos lú ná 59,000 duine faoi dheireadh na bliana 2019.

Sa Phlean Gníomhaíochta ar Liostaí Feithimh le haghaidh Gnáthaimh Othar Cónaitheach/Chás Lae, ba ar chóireáil catarachta a leithdháileadh aon cheathrú de na gnáthaimh a bhí beartaithe ag NTPF. Ba é an toradh a bhí air sin gur tháinig feabhas suntasach ar liostaí feithimh le haghaidh gnáthaimh chatarachta.

D’fhoilsigh an Ciste Náisiúnta um Cheannach Cóireála an t-eolas is deireanaí uaidh inniu ar an dul chun cinn ar Liostaí Feithimh le haghaidh Gnáthaimh Chatarachta, rud ina léirítear go raibh beagán os cionn 6,600 othar ar liostaí feithimh ag deireadh mhí Mheán Fómhair. Is ionann é sin agus laghdú 33% ar an bhfigiúr do mhí Iúil 2017, tráth a bhí níos mó ná 10,000 othar ar liostaí feithimh.

Chuir an tAire fáilte roimh fhoilsiú na tuarascála.

Dúirt sé, “Rinneadh feabhsuithe leanúnacha i mbliana ar an líon othar ar liostaí feithimh, go háirithe i gcás gnáthamh ar leith amhail cóireáil catarachta. Cé gur tháinig feabhsuithe ar an líon foriomlán othar atá ag feitheamh le gnáthamh catarachta, is suntasaí fós na feabhsuithe sin nuair a chuirtear an líon othar atá ag feitheamh le níos mó ná naoi mí san áireamh. Laghdaigh an figiúr sin faoi 80% ó mhí Iúil 2017.”

Leanann an Roinn Sláinte ag obair le FSS agus le NTPF chun rochtain níos tráthúla a thabhairt d’othair ar chóireáil agus chun feabhsuithe a bhrú chun cinn chun a chinntiú go soláthrófar sonraí liostaí feithimh atá cothrom le dáta agus ina léirítear an fíoréileamh ar sheirbhísí ospidéil.

Áirítear leis na gníomhartha a rinneadh i mbliana réitigh inbhuanaithe amhail an tIonad seo a fhorbairt ar an Aonach agus an tAonad Láir um Liostaí Feithimh a Bhailíochtú a bhunú laistigh de NTPF.

Tá an tIonad Catarachta in Ospidéal an Aonaigh ar an mbealach ceart chun a lánacmhainn a bhaint amach sa bhliain 2019 agus chun breis agus 2000 gnáthamh a sholáthar. Tá an tIonad lonnaithe san áit is fearr chun Grúpa Ospidéal Ollscoil Luimnigh, FSS agus NTPF a chumasú úsáid an Ionaid a uasmhéadú. Déanfaidh siad é sin trí dhul i dteagmháil le grúpaí ospidéal eile ionas gur féidir othair ó réigiúin máguaird a atreorú chuig an Ionad lena gcóireáil.

A bhuí le bunú an Aonaid Láir um Liostaí Feithimh a Bhailíochtú in NTPF, cinnteofar go gcloífear leis an dea-chleachtas maidir le liostaí feithimh ospidéil a bhainistiú. Áireofar leis sin próisis bhailíochtaithe a sheoladh dhá uair sa bhliain. Thar na míonna atá le teacht, oibreoidh NTPF leis na hospidéil chun scríobh chuig na hothair atá ar liostaí feithimh chun a dheimhniú go bhfuil siad réidh, toilteanach agus ar fáil le dul ar aghaidh le cúram ospidéil.

Fógraíodh i mBuiséad 2019 gur mhéadaigh an Rialtas an infheistíocht arís eile i ndul i ngleic le liostaí feithimh, agus cistiú NTPF le méadú ó €55 mhilliún sa bhliain 2018 go €75 mhilliún sa bhliain 2019. Mar thoradh air sin, tá sé tuartha go mbeidh níos lú ná 59,000 othar ag feitheamh le gnáthamh ospidéil faoi dheireadh na bliana 2019.

Tá sé beartaithe ag NTPF 25,000 gnáthamh Othar Cónaitheach/Cás Lae, 5,000 Ionscópacht ar an gConair Ghastraistéigeach agus 40,000 ceann de chéad choinní othar seachtrach a sholáthar sa bhliain 2019.

Mar fhocal scoir, dúirt an tAire Harris, “Níl aon amhras ann go bhfuil Sláintecare i réim againn anois, agus tá rún daingean agam rochtain níos tráthúla a thabhairt dár n-othair ar chóireáil agus leanúint le dul i ngleic le liostaí feithimh.

Tá lúcháir orm gurb amhlaidh, trí Bhuiséad 2019, go mbeidh ciste suntasach i bhfeidhm againn le haghaidh na príomhbhearta atá leagtha amach sa tuarascáil Sláintecare a chur chun feidhme, lena n-áirítear ciste imfhálaithe le haghaidh cúram a chomhtháthú. Mhéadaíomar an infheistíocht sa réimse seo arís eile freisin, agus cistiú NTPF le méadú ó €55m sa bhliain 2018 go €75m sa bhliain 2019.

Ó áirithíodh an cistiú breise sin, tá an Roinn Sláinte ag obair go dlúth le NTPF agus le FSS chun Plean Rochtana ar Chúram Sceidealta don bhliain 2019 a thabhairt chun críche roimh dheireadh na bliana. Tá sé mar thosaíocht ag an Roinn a chinntiú go gcuirfear go rianúil an bhliain seo chugainn leis an dul chun cinn a rinneadh i mbliana.”

CRÍOCH

Cásanna Lae d’Othair Chónaitheacha Plean Gníomhaíochta 2018; Nuashonrú Eatramhach an Chiste Náisiúnta um Cheannach Cóireála (NTPF) maidir le Catarachtaí, Diereadh Fómahair 2018