Preasráitis

Infheistíonn an Banc Eorpach Infheistíochta €70m i 14 Ionad Cúraim Phríomhúil nua – Varadkar agus Lynch

  •  Tacaíonn Bord BEI leis an chéad infheistíocht chaipitil atá déanta aige i saoráidí sláinte na hÉireann riamh
  • Tá an tionscadal Comhpháirtíochta Príobháidí Poiblí um Ionaid Chúraim Phríomhúil ar cheann de na chéad tionscadail atá á maoiniú faoi thionscnamh an Chiste Eorpaigh um Infheistíocht Straitéiseach (EFSI) a bunaíodh chun tacú le hinfheistíocht ar fud na hEorpa
  •  Áireofar na nithe seo leis na seirbhísí a bheidh ar fáil sna 14 ionad: liachleachtóirí, altranas pobail, seirbhísí fiaclóireachta, teiripe shaothair, fisiteiripe, obair shóisialta, teanga agus urlabhra, cúntóirí baile, meabhairshláinte, comhairleoireacht agus cothú
  •  Molann na hAirí d’infheisteoirí eile breithniú a dhéanamh ar infheistiú in Ionaid Chúraim Phríomhúil
  • Tá 20 ionad eile á bhforbairt ag Rialtas na hÉireann ach maoiniú nach maoiniú Comhpháirtíochta Príobháidí Poiblí é a úsáid

Maidir leis an gcinneadh a rinne an Banc Eorpach Infheistíochta ar €70 milliún a infheistiú i 14 Ionad Cúraim Phríomhúil, luaigh Leo Varadkar, an tAire Sláinte, agus Kathleen Lynch, an tAire le freagracht as Cúram Príomhúil agus Cúram Sóisialta, gurb ionann é agus éacht mór le haghaidh infheistíochta i gcúram príomhúil agus scéala iontach d’othair ar fud na tíre.

Dúirt BEI inniu go bhfuil iasacht €70 milliún formheasta aige i bprionsabal lena hinfheistiú sa tionscadal Comhpháirtíochta Príobháidí Poiblí um Ionaid Chúraim Phríomhúil.  Is ionann sin agus suas go dtí 50% den mhaoiniú atá ag teastáil chun ionaid chúraim phríomhúil a sholáthar i 14 láthair in Éirinn. Cuirfidh BEI maoiniú ar fáil a bheidh níos saoire ná an maoiniú a bheadh ar fáil ar shlí eile.  Shainaithin Bord BEI go mbeadh na hIonaid Chúraim Phríomhúla Éireannacha ar na chéad tionscadail in Éirinn a mheastar a bhainfidh leas as maoiniú faoin gCiste Eorpach um Infheistíocht Straitéiseach, ar tionscnamh nua é arb é is aidhm dó tacú le €315 billiún d’infheistíocht nua ar fud na hEorpa agus a mbainisteoidh BEI é.

Ó mhí an Mhárta 2011 i leith, osclaíodh 44 Ionad Cúram Príomhúil trí infheistíocht dhíreach a chuir an Stát ar fáil, bíodh sé trí thógáil dhíreach nó trí mheicníocht an léasa oibriúcháin. Tá ionad amháin ar an meán á oscailt gach mí. Mar sin féin, níor tógadh ceann ar bith díobh trí Chomhpháirtíocht Phríobháideach Phoiblí go dtí seo.

Mar thoradh ar an bhfógra seo ó BEI, tá méid suntasach den mhaoiniú (suas go dtí 50%) faighte i bprionsabal le haghaidh 14 láthair. Tá sé beartaithe obair a thosú i mí Eanáir 2016.  Tá cead pleanála i bhfeidhm cheana agus cuirfear roinnt díobh i gcrích i gceann thart ar 12 mhí, ag brath ar mhéid an fhoirgnimh.  Tá pleananna ar bun freisin le haghaidh 20 ionad sa bhreis lasmuigh den tionscadal Comhpháirtíochta Príobháidí Poiblí. Tá siad ag baint leas as foirmeacha traidisiúnta maoiniúcháin amhail Léas Oibriúcháin nó Tógáil Dhíreach/Féintógáil.

Dúirt an tAire Varadkar: “Is é seo an chéad infheistíocht atá déanta ag BEI i saoráidí cúram sláinte in Éirinn riamh. Chomh maith leis sin, tá sé ar an gcéad infheistíocht Comhpháirtíochta Príobháidí Poiblí atá déanta againn in Ionaid Chúraim Phríomhúil.  Tá súil agam go spreagfaidh sí infheisteoirí eile déanamh amhlaidh cionn is go n-oireann múnla soláthair na n-ionad cúraim phríomhúil go maith do mhaoiniú poiblí agus príobháideach.

“Is scéala iontach é d’othair agus is vóta muiníne é atá tugtha ag BEI do straitéis an Rialtais maidir le hinfheistiú i saoráidí cúraim phríomhúil agus le díriú cúram sláinte a aistriú amach ó ospidéil agus isteach sa phobal.  Bainfidh othair sna hionaid nua sin leas as an raon níos leithne seirbhísí cúraim a thairgeann Foirne Cúraim Phríomhúil áitiúla, fearacht na seirbhísí sin atá á gcur ar fáil ag na 44 Ionad Cúraim Phríomhúil a osclaíodh ó mhí an Mhárta 2011.”

D’fháiltigh Kathleen Lynch, an tAire Stáit le Freagracht as Cúram Príomhúil agus Cúram Sóisialta, roimh an bhfógra.  “Ba cheart suas go dtí 95% dár gcúram sláinte a sholáthar sa phobal.  Tosaíocht don Rialtas is ea ár mbonneagar a fhorbairt chun saoráidí níos fearr a chur ar fáil agus, sa deireadh, cúram níos fearr agus níos sábháilte sa phobal a chur ar fáil.  Tugann an tacaíocht seo ó BEI deimhniú dár mbeartas.  Soláthrófar seirbhísí sna hionaid sin a chuimseoidh nithe idir fhisiteiripe agus theiripe teanga agus urlabhra.   Is dul chun cinn breise é ar an gcúram ceart a sholáthar san áit cheart ag an am ceart.”

Cuimseoidh gach ionad foirne liachleachtóirí agus foirne altranais phobail agus tairgfidh ionaid seirbhísí breise, lena n-áirítear roinnt de na seirbhísí seo a leanas nó gach ceann díobh:

· Seirbhísí fiaclóireachta,
· Teiripe shaothair,
· Fisiteiripe,
· Obair shóisialta,
· Teiripe urlabhra agus teanga,
· Cúntóir baile,
· Meabhairshláinte,
· Comhairleoireacht,
· Cothú

Beidh na hIonaid ar oscailt cúig lá sa tseachtain ar a laghad agus beidh siad ar oscailt ar feadh uaireanta breise ag an deireadh seachtaine agus san oíche le haghaidh roinnt seirbhísí.

Is é an Roinn Sláinte an t-údarás ceadaithe le haghaidh an tionscadail Chomhpháirtíochta Príobháidí Poiblí agus tá freagracht ar FSS as na hionaid a bhainistiú agus a sholáthar. Tá an Ghníomhaireacht Náisiúnta Forbartha Airgeadais ag gníomhú mar chomhairleoir airgeadais agus mar ghníomhaireacht soláthair.

Críoch

Tuilleadh faisnéise

An sceideal le haghaidh soláthair

Tá an tionscadal Comhpháirtíochta Príobháidí Poiblí ag oibriú de réir sceidil.  Tá tairiscintí ó na hiarrthóirí réamhroghnaithe, a cuireadh isteach go luath i mí Feabhra, á measúnú agus á n-anailísiú faoi láthair.  Déanfar cinneadh ar an tairgeoir roghnaithe ar ball agus tá an ceadú airgeadais le cur i gcrích faoi na míonna deiridh de 2015.  Ina dhiaidh sin, cuirfear tús le tógáil ar na 14 láthair go léir agus táthar ag súil leis go gcuirfear na hionaid chúraim phríomhúil i gcrích go mall in 2016 / go luath in 2017 ag brath ar mhéid an fhoirgnimh.  Cuirfear tús le cúram sláinte a sholáthar go díreach ina dhiaidh sin.

Comhaontú Maoiniúcháin BEI

Níl an comhaontú maoiniúcháin le haghaidh an tionscadail sínithe go fóill agus tá sé faoi réir idirbheartaíochta.  Tá sé beartaithe go gcuirfear an idirbheartaíocht airgeadais agus dhlíthiúil le haghaidh iasacht BEI i gcrích sna míonna le teacht.  Ní nochtfar faisnéis atá íogair ó thaobh na tráchtála de.

Láithreacha na nIonad Cúraim Phríomhúil don Tionscadal Comhpháirtíochta Príobháidí Poiblí

Tógfar na hionaid chúraim phríomhúil sna 14 láthair seo a leanas:

FSS Bhaile Átha Cliath Thoir Thuaidh

Cathair Thuaidh Bhaile Átha Cliath – Cnoc an tSamhraidh agus an Chúlóg-Darndál

FSS Bhaile Átha Cliath – Laighean Láir

Cill Choca

FSS Theas

Baile Loch Garman, Cathair Phort Láirge, Dún Garbhán, Carraig na Siúire

FSS Thiar

Cathair Luimnigh, Tuaim, Cathair na Mart, Clár Chlainne Mhuiris, Baile an Róba, Baile an Mhóta agus Mainistir na Búille

Ionaid Chúraim Phríomhúil a osclaíodh ó mhí an Mhárta 2011

An Bunús le hIonaid Chúraim Phríomhúil

Tá éileamh méadaitheach ar sheirbhísí cúram sláinte. In éagmais straitéisí maidir le cóireáil fheabhsaithe bunaithe ar chúram príomhúil, méadaíonn sé sin an t-éileamh ar acmhainní ospidéil atá srianta cheana, rud a théann i bhfeidhm ar agaí feithimh i Rannóga Éigeandála, ar bhrú ar leapacha ospidéil agus ar mhoilleanna ar chóireáil roghnach.

Tá an t-éileamh ar chúram sláinte ag ardú ag ráta atá níos airde ná an meánráta san Eoraip. Tá líon na ndaoine scothaosta in Éirinn ag méadú dhá oiread níos gasta ná an meán Eorpach.  Tosca eile amhail an méadú ar an murtall, galar ainsealach agus dul chun cinn ar theicneolaíocht na sláinte, tá siad go léir ag cur le héileamh méadaitheach breise ar sheirbhísí sláinte agus, dá bharr sin, beidh tuilleadh saoráidí agus cóiríochta ag teastáil.

An ghné is tábhachtaí de sholáthar cúram sláinte áitiúil is ea an Fhoireann Cúraim Phríomhúil. Tá fianaise ann a léiríonn go bhfuil siad níos éifeachtaí nuair a chomhshuitear foirne gairmithe i gcóiríocht chuí.  Baineann ríthábhacht le hacmhainn san earnáil cúraim phríomhúil a fheabhsú agus a mhéadú chun a chinntiú go soláthraítear cur chuige coisctheach ceangailte maidir le sláinte mhuintir na tíre a bhainistiú agus soláthar cúraim phríomhúil a nuachóiriú.  Déanann Foirne Cúraim Phríomhúil sláinte agus folláine ár bpobail a chur ar aghaidh agus a chur chun cinn ach an chéad phointe teagmhála atá ag daoine le seirbhísí sláinte a dhéanamh sorochtana, comhtháite agus bunaithe go háitiúil.  Áireofar leis na seirbhísí cúram sláinte a bheidh ar fáil sna hionaid chúraim phríomhúil nua seirbhísí liachleachtóirí, altranas sláinte poiblí agus altranas shláinte an phobail, cineálacha éagsúla teiripe amhail teiripe shaothair, fisiteiripe, teiripe teanga agus urlabhra agus obair shóisialta cúraim phríomhúil.  Bunaithe ar riachtanais fhíoraithe seirbhíse, soláthrófar na seirbhísí seo i láithreacha ainmnithe: seirbhísí otharcharranna, seirbhísí fiaclóireachta, seirbhísí meabhairshláinte pobail, seirbhísí síceolaíochta agus comhairleoireachta, seirbhísí cothaithe agus seirbhísí diaitéiteach.

Is é ár sprioc dheiridh ná a chinntiú go bhfaighidh daoine cúram cóngarach don bhaile agus go mbeidh rochtain acu ar raon níos leithne seirbhísí cúram sláinte agus cúraim shóisialta ina bpobal. Cinnteoidh an infheistíocht ó BEI go mbainfear amach é sin do 14 phobal tuaithe agus uirbeacha.

Mórthoisc i sláinte agus folláine atá sa timpeallacht thógtha.  Is féidir le dea-dhearadh agus le dea-fhorbairt tacú le háiteanna oibre agus le pobail atá láidir, beoga agus folláin. Chomh maith leis sin, is féidir leo cur le timpeallachtaí folláine a chruthú ar cheart a chur san áireamh iontu, nuair is féidir, gníomhaíocht choirp a éascú agus áiteanna agus spásanna a chruthú chun rannpháirtíocht phobail agus caipiteal sóisialta a chur ar aghaidh.  Cuireann fógra BEI ar ár gcumas agus ar chumas an tairgeora roghnaithe, tar éis fógra a thabhairt dó, díriú ar shaoráidí nua-aimseartha cúram sláinte a sholáthar chun tacú leis an dea-chleachtas idirnáisiúnta is fearr i gcúram sláinte i gconairí cúraim i mbéal forbartha.

Tacóidh infheistíocht i mbonneagar sláinte agus sóisialta atá feabhsaithe agus a bhfuil rochtain áitiúil air le rochtain réidh ar sheirbhísí poiblí nua-aimseartha atá trealmhaithe go ceart.  Cuireann an tionscadal Comhpháirtíochta Príobháidí Poiblí seo, a dtacóidh maoiniú an Bhainc Eorpaigh Infheistíochta leis, meicníocht soláthair bhonneagair ar fáil atá oiriúnach don soláthar cúraim chomhtháite agus a chuireann ar aghaidh é trí sheirbhísí feabhsaithe pobail. Chomh maith leis sin, díríonn sé na saoráidí ospidéal géarmhíochaine is costasaí ar chúram casta speisialtóra.