Preasráitis

Feabhas á chur ar rochtain ar Thacaíocht Baile – Ráiteas ón Aire Daly

Tá sé mar thosaíocht ag an Rialtas feabhas a chur ar rochtain ar thacaíocht baile agus aithníonn Jim Daly TD, an tAire Stáit le freagracht as Meabhairshláinte agus Daoine Scothaosta, na hábhair imní agus na ceisteanna a tarraingíodh anuas le cúpla lá anuas maidir le seirbhísí tacaíochta baile.

Tháinig méadú €140 milliún, beagnach, ar an mbuiséad Tacaí Baile faoi stiúir ag an Rialtas thar na ceithre bliana seo a chuaigh thart, agus é ag méadú ó €306 mhilliún sa bhliain 2015 go beagnach €446 mhilliún i mbliana. Glactar leis, áfach, go leanann an t-éileamh ar thacaí ag méadú, go háirithe de bharr na n-athruithe déimeagrafacha atá i réim.

Foráiltear leis an bPlean Seirbhíse Náisiúnta ó Fheidhmeannacht na Seirbhíse Sláinte (FSS) don bhliain 2019 do níos mó ná 18 milliún uair tacaíochta baile a sholáthar do níos mó ná 53,000 duine i mbliana. Áirítear leis sin Pacáistí Dianchúram Baile, atá dírithe go príomha ar thacaíocht a thabhairt do dhaoine a bhfuil néaltrú orthu. Bainfidh 235 dhuine a bhfuil néaltrú orthu tairbhe as 360,000 uair tacaíochta sa bhliain 2019.

Cé gur cuireadh béim mhór ar an scéal áitiúil agus socruithe le haghaidh tacaí baile á bhforbairt thar na blianta, glactar leis go bhféadfadh go mbeadh éagsúlacht shuntasach ann ar fud na tíre maidir leis an rochtain atá ag daoine ar sheirbhísí.  Is mó i bhfad an t-éileamh ar sheirbhísí tacaíochta baile ná na leibhéil seirbhíse atá ann cheana freisin.

Tá a fhocal tugtha ag FSS don Roinn go ndéanfar na daoine sin atá ar liosta feithimh faoi láthair a athbhreithniú de réir mar a chuirtear cistiú ar fáil. Tá sé mar aidhm aige a chinntiú go leanfar le cásanna aonair a láimhseáil ar bhonn tosaíochta agus go ndéanfar amhlaidh laistigh de na hacmhainní atá ar fáil agus faoi stiúir ag baill foirne túslíne áitiúla. Tuigeann na baill foirne sin na riachtanais atá ag cliaint agus déanann siad athbhreithniú rialta ar na riachtanais chúraim sin chun a chinntiú gur cuí go fóill atá na seirbhísí a sholáthraítear dóibh.

Dúirt an tAire Daly, “Tá sé mar aidhm againn feabhas a chur ar sheirbhísí tacaíochta baile ionas gur féidir le daoine leanúint ag cónaí le muinín, le dínit agus le slándáil ina dteach féin. Cé go bhfuil an tseirbhís atá ann cheana ag tabhairt tacaíocht ríthábhachtach ar fud na tíre, aithnítear gur gá seirbhísí tacaíochta baile a fhorlíonadh chun freastal ar bhealach níos fearr ar na riachtanais athraitheacha atá ag ár ndaoine scothaosta.  Tá an Roinn páirteach faoi láthair i bpróiseas mionsonraithe chun scéim reachtúil neamhspleách nua a fhorbairt le haghaidh seirbhísí tacaíochta baile a mhaoiniú agus a rialáil. Tá an scéim ar cheann de na gníomhartha is tábhachtaí faoin Straitéis Cur Chun Feidhme Sláintecare agus cuirfear feabhas ar an rochtain ar sheirbhísí tacaíochta baile dá barr. Chomh maith leis sin, leagtar amach sa Phlean Gníomhaíochta Sláintecare don bhliain 2019 clár an-suntasach oibre a bhfuil mar aidhm leis cúram sláinte agus sóisialta a fhorbairt agus a fheabhsú i gcoitinne, agus béim mhór á cur ar thacaí pobalbhunaithe a mhéadú. Mar Aire Stáit le freagracht as Daoine Scothaosta, leanfaidh mé lena chinntiú go bhforbrófar tacaí agus seirbhísí pobail tábhachtacha dár ndaoine scothaosta.”

CRÍOCH

Nótaí don Eagarthóir

LIMISTÉAR EAGRAÍOCHTA SLÁINTE POBAIL Buiséad 2015* (arna shlánú go dtí an €100,000 is gaire) Buiséad 2019 (arna shlánú go dtí an €100,000 is gaire)  Sprioclíon Cliant 2019  Sprioclíon Uaireanta 2019 Sprioclíon Uaireanta faoi Phacáistí Dianchúram Baile* 2019 Sprioclíon Cliant 2019
1 34.1m 44.3m 4,427 1,720,000
2 30.6m 47.6m 6,030 1,982,000
3 23.2m 35.3m 4,765 1,475,000
4 54.7m 65.5m 9,006 2,760,000
5 28.7m 45.4m 6,115 1,950,000
6 23.3m 30.8m 4,349 1,350,000
7 28.7m 54.5m 6,192 2,130,000
8 28.2m 43.2m 5,609 1,720,000
9 42.2m 64.7m 6,689 2,813,000
An Leithdháileadh Náisiúnta, 
cistiú le haghaidh Pacáistí Dianchúram Baile san áireamh** 
9.1m 14.4m
Atlantic Philanthropies 3m N/B
Iomlán €306m 445.7m 53,182 17,900,000 360,000 235

*Chumhdaigh an cistiú a tugadh sa bhliain 2015 uaireanta cúnamh baile agus pacáistí cúram baile araon.  Dá bhrí sin, ní féidir na figiúirí a chur i gcomparáid le huaireanta tacaíochta baile.

**Is ar leibhéal náisiúnta a bhainistítear Pacáistí Dianchúram Baile. Ní shanntar spriocanna d’Eagraíochtaí Sláinte Pobail aonair.

Scéim reachtúil le haghaidh seirbhísí tacaíochta baile a mhaoiniú agus a rialáil

Leis an scéim reachtúil nua, tabharfar rialacha soiléire isteach i dtaca le cé na seirbhísí a bhfuil daoine aonair ina dteideal agus i dtaca le conas a dhéantar cinntí ar sheirbhísí a leithdháileadh. Chuige sin, céim thábhachtach chun a chinntiú go n-oibreoidh an córas ar bhealach comhsheasmhach cothrom do gach duine a dteastaíonn seirbhísí tacaíochta baile uathu a bheidh i scéim reachtúil nua a fhorbairt. Toradh eile a bheidh air is ea go bhfeabhsófar, ar bhealach inacmhainne inbhuanaithe, an rochtain ar na seirbhísí tacaíochta baile a theastaíonn ó dhaoine. Is é an toradh a bheidh ar an gcóras rialála do thacaíocht baile go gcabhrófar lena chinntiú go mbeidh an pobal cinnte gur ar ardchaighdeán atá na seirbhísí atáthar ag cur ar fáil.   Gealltar sa Straitéis Cur Chun Feidhme Sláintecare go dtabharfar an scéim nua isteach sa bhliain 2021.

Cé go bhfuil méid suntasach oibre le déanamh sular féidir an scéim nua a thabhairt isteach, tá an Roinn agus FSS araon tiomanta don tseirbhís tacaíochta baile atá ann cheana a fheabhsú de réir a chéile idir an dá linn. Mar chuid den obair sin, tugadh sruth cistiúcháin aonair isteach le haghaidh seirbhísí tacaíochta baile sa bhliain 2018.  Tá tairbhí suntasacha ag teacht as sin cheana féin, lena n-áirítear maidir le seirbhísí a dhéanamh níos sothuigthe; maidir le próisis iarratais agus chinnteoireachta a chuíchóiriú; agus maidir le cabhrú le húsáideoirí seirbhíse aistriú chuig leibhéil athraithe seirbhíse de réir mar a athraíonn a riachtanais mheasúnaithe, gan aon ghá a bheith ann le próiseas iarratais breise.

Chun an scéim nua cúram baile agus an córas nua rialála a chur ar aghaidh, beidh sé riachtanach na struchtúir, na beartais, na próisis, na laigí agus na dea-chleachtais atá ann cheana a shainaithint, a thuiscint agus a léarscáiliú. Chuige sin, gealltar sa Chlár do Rialtas Comhpháirtíochta go seolfar athbhreithniú ar an dóigh a ndéantar na seirbhísí atá ann cheana a bhainistiú, a oibriú agus a chistiú. Tá obair á cur ar aghaidh ina leith sin cheana féin agus tabharfaidh sí bonnlíne le haghaidh seirbhís éifeachtach inbhuanaithe a dhearadh agus scéim reachtúil cúram baile á forbairt. Tugadh ceadú le haghaidh sainchomhairleoirí a fhostú chun cabhrú leis an bpíosa oibre sin. Agus í ag stiúradh na hoibre, tá doiciméid tairisceana á n-ullmhú ag an Roinn Sláinte faoi láthair. Táthar ag súil leis go gcuirfear an t-athbhreithniú i gcrích i Ráithe 4 den bhliain 2019.