Preasráitis

Fógraíonn an tAire Byrne go gcuirfear Meitheal ar bun chun breithniú a dhéanamh ar chineálacha malartacha cur chuige i leith drugaí a bheith i seilbh duine lena (h)úsáid phearsanta

Catherine Byrne TD, an tAire Stáit le freagracht as Cur Chun Cinn na Sláinte agus an Straitéis Náisiúnta Drugaí, d’fhógair sí inniu go gcuirfí Meitheal ar bun chun scrúdú a dhéanamh ar chineálacha malartacha cur chuige i leith drugaí a bheith i seilbh duine lena (h)úsáid phearsanta.  Déanfaidh Garret Sheehan, Breitheamh Cúirte Achomhairc ar scor, cathaoirleacht ar an Meitheal. Beidh an chéad chruinniú de chuid na Meithle ar siúl an 11 Nollaig.

Mhol Comhchoiste Oireachtais um Dhlí agus Ceart, Cosaint agus Comhionannas go nglacfaí cur chuige athshlánúcháin lena laghdaítear dochar i leith méideanna beaga drugaí neamhdhleathacha a bheith i seilbh duine.  I bhfianaise fhionnachtana na tuarascála, coimisiúnóidh an Mheitheal taighde chun scrúdú a dhéanamh ar na cineálacha cur chuige atá á nglacadh i ndlínsí eile i leith drugaí a bheith i seilbh duine lena (h)úsáid phearsanta d’fhonn samhail a shainaithint atá oiriúnach do na cúinsí in Éirinn. Reáchtálfar comhairliúchán poiblí a bheidh fadréimseach agus críochnúil chun deis a thabhairt do gach duine agus eagraíocht leasmhar eolas a dhéanamh d’fhorbairt na moltaí. Iarradh ar an Meitheal tuairisc a thabhairt do na hAirí ábhartha laistigh de 12 mhí.

Dúirt an tAire Byrne: “Cuid dhílis de ‘Dochar a Laghdú, Téarnamh a Chothú’, ár straitéis nua drugaí, is ea cur chuige atá daonnachtúil agus dírithe ar an duine i leith daoine a úsáideann drugaí. Is iomaí úsáideoir drugaí a thagann i dteagmháil leis an gcóras ceartais choiriúil agus a chiontaítear i gcionta coiriúla atá bainteach go díreach nó go hindíreach lena n-úsáid drugaí. Is féidir le ciontuithe coiriúla bac tromchúiseach a chur ar dhaoine, go háirithe maidir le rochtain ar fhostaíocht, le tithíocht agus le taisteal. Is cuí, dá bhrí sin, go mbeidh beirt a d’úsáid drugaí roimhe seo ina mbaill den Mheitheal chun go mbainfear leas as a dtaithí fíorshaoil le linn na mbreithniúchán.”

Dúirt Simon Harris TD, an tAire Sláinte: “Tugtar gealltanas daingean sa Chlár do Rialtas Comhpháirtíochta go dtacófar le cur chuige atá faoi stiúir ag an tsláinte agus ní ag an gceartas coiriúil i leith úsáid drugaí.  Ní mór dúinn a chinntiú go dtugtar an deis is mó is féidir do dhaoine a bhfuil fadhbanna drugaí orthu téarnamh óna n-andúil agus leanúint ar aghaidh lena saol.   Dá bhrí sin, tá bunú na Meithle seo ina chéad bheart tábhachtach i dtreo freagairt athshlánúcháin a aimsiú do dhaoine a úsáideann substaintí neamhdhleathacha.  Ba mhaith liom buíochas a ghabháil leis an mBreitheamh Garrett Sheehan as glacadh le cathaoirleacht an Ghrúpa agus táim ag súil leis an tuarascáil uaidh a fháil i dtreo dheireadh na bliana 2018”.

Dúirt Charlie Flanagan TD, an tAire Dlí agus Cirt agus Comhionannais: “Fáiltím roimh bhunú na Meithle seo agus tá áthas orm gur ghlac an Breitheamh Garrett Sheehan leis an ról mar Chathaoirleach.  Cé gur saincheist beartais íogair í seo i dtuairim roinnt mhaith daoine, ní mór dúinn bheith ar an eolas faoi fhorbairtí sa bheartas drugaí thar na blianta agus faoin treocht idirnáisiúnta i dtreo cineálacha níos neamhphionósaí i leith méideanna beaga drugaí a bheith i seilbh duine lena (h)úsáid phearsanta.  Ag an am céanna, ní mór dúinn a chinntiú go gcosnaítear an pobal ar shubstaintí atá contúirteach nó a d’fhéadfadh a bheith contúirteach agus ar shubstaintí dochracha.  Bainfidh an Breitheamh Sheehan úsáid as a thaithí fhairsing chun an Mheitheal a chur ar an mbóthar ceart le haghaidh an chothromaíocht cheart a aimsiú in aon chineálacha malartacha cur chuige a shainaithneofar lena mbreithniú ag an Rialtas in am is i dtráth”.

CRÍOCH

Nótaí don Eagarthóir

Téarmaí Tagartha
Tá príomhfhreagracht chomhpháirteach ar an Roinn Sláinte agus ar an Roinn Dlí agus Cirt agus Comhionannais as Meitheal a chur ar bun ar aon dul le Gníomh 3.1.35 de ‘Dochar a Laghdú, Téarnamh a Chothú – freagairt atá faoi stiúir ag an tsláinte i leith úsáid drugaí agus alcóil in Éirinn 2017-2025’.  Foráiltear do scrúdú ar na nithe seo a leanas le téarmaí tagartha na Meithle:

a)        an córas reachtaíochta reatha a bhfuil feidhm aige maidir le cionta seilbhe simplí sa dlínse seo agus an réasúnaíocht atá taobh thiar den chur chuige sin, mar aon le fianaise ar bith ar a éifeachtacht;
b)        na cineálacha cur chuige agus na heispéiris i ndlínsí eile maidir le déileáil le cionta seilbhe simplí;
c)        na buntáistí agus na míbhuntáistí agus an tionchar agus na torthaí féideartha atá ag baint le haon chineálacha malartacha cur chuige i leith an chórais reatha don duine aonair, don teaghlach agus don tsochaí, don chóras ceartais choiriúil agus don chóras sláinte;
d)        sainaithint raon feidhme aon athruithe reachtaíochta atá ag teastáil chun roghanna malartacha ar smachtbhannaí coiriúla a thabhairt isteach as na cionta sin;
e)        anailís costais is tairbhe ar chineálacha malartacha cur chuige i leith smachtbhannaí coiriúla as cionta seilbhe simplí; agus
f)        ceangal a chur ar an Meitheal moltaí a dhéanamh do na hAirí ábhartha laistigh de 12 mhí.

Céimeanna Oibre
Tá roinnt céimeanna oibre ar leith ann nach mór don Mheitheal iad a chur i gcrích sula ndéanfaidh sí moltaí:

  • Céim taighde as a dtiocfaidh tuarascáil ina leagfar amach roinnt roghanna beartais féideartha a d’fhéadfaí a chur i bhfeidhm in Éirinn maidir le méideanna beaga drugaí neamhdhleathacha a bheith i seilbh duine lena (h)úsáid phearsanta;
  • Comhairliúchán fadréimseach cuimsitheach ar an tuarascáil taighde ar lena linn a rachfar i dteagmháil leo seo a leanas agus a éistfear lena dtuairimí: Ranna agus Gníomhaireachtaí Rialtais, an pobal, daoine a úsáideann drugaí, úsáideoirí seirbhíse, soláthraithe seirbhíse, teaghlaigh, pobail, grúpaí agus eagraíochtaí ionadaíocha agus ionadaithe tofa; agus
  • Céim breithniúcháin as a bhforbrófar moltaí faoi roghanna beartais lena mbreithniú ag na hAirí ábhartha.

Ballraíocht 
Beidh an bhallraíocht den Mheitheal, a ndéanfaidh an Breitheamh Garrett Sheehan cathaoirleacht uirthi, comhdhéanta d’ionadaithe díobh seo:

  • An Roinn Sláinte;
  • An Roinn Dlí agus Cirt agus Comhionannais;
  • Feidhmeannacht na Seirbhíse Sláinte;
  • An Bord Taighde Sláinte;
  • An Garda Síochána;
  • An tSeirbhís Phromhaidh;
  • Oifig an Stiúrthóra Ionchúiseamh Poiblí;
  • Daoine a bhfuil taithí fíorshaoil acu ar dhrugaí a úsáid; agus
  • Saineolaí acadúil.